FR
games/alis / site / langage / index.html · commit 9c722cf
<!doctype html><html lang="fr"><head><meta charset="utf-8"><meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1"><title>Le langage de script ALIS – les scripts des jeux Silmarils décompilés</title><meta name="description" content="Le langage source des scripts ALIS (Robinson&#039;s Requiem, Ishar, Transarctica) : variables, expressions, instructions, et la table de toutes les instructions de la machine."><link rel="canonical" href="https://{{DOMAIN}}/langage/"><link rel="alternate" hreflang="fr" href="https://{{DOMAIN}}/langage/"><link rel="alternate" hreflang="en" href="https://{{DOMAIN}}/en/language/"><link rel="alternate" hreflang="x-default" href="https://{{DOMAIN}}/langage/"><link rel="icon" href="../images/favicon.png"><meta property="og:type" content="article"><meta property="og:title" content="Le langage de script ALIS – les scripts des jeux Silmarils décompilés"><meta property="og:description" content="Le langage source des scripts ALIS (Robinson&#039;s Requiem, Ishar, Transarctica) : variables, expressions, instructions, et la table de toutes les instructions de la machine."><meta property="og:image" content="https://{{DOMAIN}}/images/og.png"><meta property="og:url" content="https://{{DOMAIN}}/langage/"><meta property="og:locale" content="fr_FR"><meta name="twitter:card" content="summary_large_image"><style>:root{--bg:#120f0a;--panel:#2a2216;--gold:#d8b25a;--text:#efe6d2;--muted:#b9a985}*{box-sizing:border-box}body{margin:0;background:var(--bg);color:var(--text);font:17px/1.6 Georgia,serif}.wrap{max-width:980px;margin:0 auto;padding:0 16px}nav{display:flex;flex-wrap:wrap;justify-content:flex-end;gap:12px;padding:10px 0;font-size:14px}nav a{color:var(--muted)}h1{font-size:clamp(26px,5vw,40px);color:var(--gold);margin:.4em 0}h2{color:var(--gold);border-bottom:1px solid #4a3c22;padding-bottom:.2em;margin-top:2em}h3{color:var(--gold)}a{color:var(--gold)}p,li,td{overflow-wrap:anywhere}td code,td:last-child{white-space:nowrap;overflow-wrap:normal}code{font:14px/1.4 ui-monospace,Menlo,Consolas,monospace;background:var(--panel);padding:0 4px;border-radius:3px;overflow-wrap:anywhere}pre{background:#1c1710;border:1px solid #4a3c22;border-radius:4px;padding:12px;overflow-x:auto}pre code{background:none;padding:0}.table{overflow-x:auto}table{border-collapse:collapse;font-size:15px;margin:10px 0}th,td{border:1px solid #4a3c22;padding:4px 8px;text-align:left;vertical-align:top}th{background:var(--panel)}.play{display:inline-block;margin:18px 0;padding:10px 26px;background:var(--gold);color:#1a1307;font-weight:bold;border-radius:6px;text-decoration:none}footer{color:var(--muted);font-size:14px;padding:30px 0;text-align:center}img{max-width:100%;height:auto;border:2px solid #4a3c22;border-radius:4px}</style></head><body><div class="wrap"><nav><a href="../">Accueil</a><a href="../langage/">Le langage ALIS</a><a href="../editeur/">L'éditeur</a><a href="../vm/">La machine (doc technique)</a><a href="../en/language/">English</a></nav><h1 id="le-langage-de-script-alis">Le langage de script ALIS</h1><p>Les jeux de Silmarils (Robinson's Requiem, Ishar, Transarctica, Targhan…) sont des <strong>programmes pour une machine virtuelle</strong>, ALIS. Chaque fichier <code>.io</code> d'un jeu est un script compilé : du code octet, les variables qu'il réserve et ses ressources (images, sons, modèles 3D). Ce document décrit le <strong>langage source</strong> dans lequel le port PHP écrit ces scripts, et que le moteur sait compiler et exécuter.</p><p>Le code source original de Silmarils n'a jamais été publié : on ne connaît ni sa syntaxe exacte ni le nom de ses variables. On connaît en revanche :</p><ul><li>le <strong>nom de chaque instruction</strong> de la machine (<code>cput</code>, <code>cscmov</code>, <code>cfopen</code>…) et de chaque élément d'expression (<code>oimmb</code>, <code>olocw</code>, <code>oadd</code>…), qui viennent de la machine elle-même ;</li><li>les <strong>habitudes du compilateur</strong> d'origine, qu'on lit dans le code octet : il travaillait en une passe, il évaluait les expressions de gauche à droite, il traduisait <code>si … alors … sinon</code> et <code>tant que</code> toujours de la même façon.</li></ul><p>Le langage ci-dessous reprend ces noms et ces structures. Le but : <strong>un texte qu'un humain lit et modifie, et qui redonne octet pour octet le script d'origine</strong> quand on n'y touche pas. Les 109 scripts de Robinson's Requiem (46 886 lignes) font l'aller-retour à l'identique, et le jeu lancé depuis les sources affiche exactement les mêmes images que l'original.</p><h2 id="les-outils">Les outils</h2><div class="table"><table><thead><tr><th>Commande</th><th>Rôle</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>bin/jumphp php games/alis tools/lang/decompile.php &lt;données&gt; &lt;sortie&gt;</code></td><td>décompile tous les <code>.io</code> d'un jeu en <code>&lt;nom&gt;.als</code> (le source) + <code>&lt;nom&gt;.res</code> (les ressources), puis recompile chaque source et vérifie qu'on retrouve les mêmes octets</td></tr><tr><td><code>bin/jumphp php games/alis tools/run.php &lt;données&gt; … --source</code></td><td>lance le jeu depuis <code>&lt;données&gt;/src/*.als</code> (partie sans fenêtre, images dans <code>var/</code>)</td></tr><tr><td><code>bin/jumphp php games/alis tools/lang/check.php &lt;run&gt;</code></td><td>compare la grammaire à une vraie partie : la longueur de chaque instruction exécutée (trace de <code>tools/run.php</code>)</td></tr><tr><td><code>bin/jumphp php games/alis tools/lang/reference.php</code></td><td>régénère les tables de référence en fin de ce document</td></tr></tbody></table></div><p>Le code : <code>src/Alis/Lang/</code> — <code>Grammar.php</code> (les opérandes de chaque instruction, relevés dans les fonctions de la machine), <code>Decoder.php</code> (code octet → instructions), <code>Printer.php</code> (instructions → source), <code>Assembler.php</code> (source → code octet), <code>Script.php</code> (en-tête, code, ressources).</p><h2 id="dans-le-moteur-l-edition-sources">Dans le moteur : l'édition « sources »</h2><p>Quand un jeu a les sources de ses scripts (<code>data/&lt;jeu&gt;/src/*.als</code> + <code>*.res</code>, ou leur liste dans <code>catalog/&lt;jeu&gt;.json</code>), l'écran d'accueil propose, en plus du jeu original :</p><ul><li><strong><code>&lt;jeu&gt; - ALIS sources</code></strong> : chaque script est compilé depuis son source au moment où la machine le charge (<code>sys_source_io()</code> dans <code>fn/sys.php</code>). Modifier un <code>.als</code> change donc le jeu, sans autre outil ;</li><li><strong><code>&lt;jeu&gt; HD</code></strong> : la même chose, avec le rendu haute définition : l'image agrandie par le GPU en pixels nets, les textes du jeu redessinés avec une vraie police à la résolution de l'écran (<code>fn/hd.php</code>) et la 3D rendue une seconde fois à deux fois la résolution par le moteur 3D d'origine (<code>fn/hd3d.php</code>).</li></ul><p>Une erreur dans un source arrête le jeu avec un message qui donne le fichier et la ligne (<code>ALIS source main.als, line 120: …</code>). Dans le navigateur, les sources sont téléchargées à la demande, comme les films (fichiers privés <code>lazy/&lt;jeu&gt;/&lt;nom&gt;.als</code>), et compilées dans la page.</p><p>Les sources viennent des données du jeu : comme elles, elles restent <strong>privées</strong> (jamais dans le dépôt public).</p><p>Pour modifier un script sans outil extérieur, l'écran d'accueil propose aussi <strong><code>&lt;jeu&gt; - ALIS EDITOR</code></strong> : l'éditeur ALIS (coloration, recherche, compilation avec la ligne de l'erreur, lancement du jeu modifié par <code>F5</code>). Il est décrit dans <a href="../editeur/">editor.md</a>. Les scripts modifiés sont gardés dans les fichiers du joueur et servent aux éditions « ALIS sources » et « HD ».</p><h2 id="un-fichier-als">Un fichier <code>.als</code></h2><pre><code>// commentaire jusqu&#039;à la fin de la lignescript &quot;authors&quot;          // nom du scriptid 0x0047                 // numéro du script (cload, clive…)class 0x00 0x1e           // deux octets d&#039;en-têtememory 0x0020 0x3d02 0x0020   // tailles : variables, mémoire de l&#039;entité, ...pack 0xa0                 // octet de compression du .io d&#039;origine (0 = non compressé)specs hex&quot;…&quot;              // script principal seulement : les 16 octets de configuration de la machineresources &quot;authors.res&quot;   // les ressources (images, sons, 3D), en binaire, à côté du sourcemain L0018                // point d&#039;entréebefore L023d              // facultatif : code exécuté avant chaque tour du scriptafter L4b5f               // facultatif : code exécuté après chaque tourL0018:                    // une étiquette    screen 82    …</code></pre><p>Une instruction par ligne, une étiquette (<code>nom:</code>) en début de ligne. Les étiquettes produites par le décompilateur s'appellent <code>L</code> + l'offset de l'instruction dans le script (<code>L023d</code>), mais n'importe quel nom convient.</p><h2 id="les-variables">Les variables</h2><p>La machine n'a pas de noms de variables, seulement des adresses. Un script réserve ses variables dans la mémoire de son <strong>entité</strong> (une instance du script) ; le script principal a les siennes, que tous voient.</p><div class="table"><table><thead><tr><th>Écriture</th><th>Ce que c'est</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>vb[0x52]</code> <code>vw[0x52]</code> <code>vs[0x52]</code></td><td>octet, mot (16 bits), chaîne de l'entité, à l'offset 0x52</td></tr><tr><td><code>tb[0x40](i)</code> <code>tw[…](i, j)</code> <code>ts[…](i)</code></td><td>case d'un tableau d'octets, de mots, de chaînes de l'entité (indices entre parenthèses)</td></tr><tr><td><code>to[0x40](i)</code></td><td>l'adresse d'une case de tableau de chaînes</td></tr><tr><td><code>mb[…]</code> <code>mw[…]</code> <code>ms[…]</code> <code>mtb[…](i)</code> <code>mtw[…](i)</code> <code>mts[…](i)</code></td><td>les mêmes, dans les variables du script principal</td></tr><tr><td><code>hb[0x54, 0x4c]</code> <code>hw[…]</code> <code>hs[…]</code> <code>hts[…](i)</code></td><td>variable d'une <strong>autre entité</strong> : son numéro est dans le mot <code>vw[0x54]</code>, la variable est à l'offset 0x4c chez elle</td></tr><tr><td><code>&amp;v[0xe5e]</code> <code>&amp;m[0xe5e]</code></td><td>une adresse (de l'entité, du script principal), pour les instructions qui reçoivent un tableau entier</td></tr></tbody></table></div><p>Les offsets de 0 à 255 de l'entité s'adressent sur un octet (<code>odir…</code>), les autres sur deux (<code>oloc…</code>) : le compilateur choisissait seul, le langage aussi. <code>vb:loc[0x12]</code> force la forme longue (jamais vue dans Robinson).</p><p>Les tableaux se déclarent par <code>dim</code> (offset, compteur de dimensions, taille d'une case, puis les tailles) :</p><pre><code>    dim 0xe5e, 0xc1, 0x02, [512, 262144]</code></pre><h2 id="les-expressions">Les expressions</h2><p>Une expression est une suite de valeurs et d'opérateurs <strong>évalués de gauche à droite, sans priorité</strong>, comme la machine les calcule :</p><pre><code>    vw[0xb6] = mw[0xe82] - 15 / 30 * 2      // ((mw[0xe82] - 15) / 30) * 2</code></pre><div class="table"><table><thead><tr><th>Écriture</th><th>Sens</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>12</code>, <code>-3</code>, <code>0x40</code></td><td>nombres (sur 8, 16 ou 32 bits selon leur taille ; <code>5:16</code> force 16 bits)</td></tr><tr><td><code>&quot;TEXTE&quot;</code></td><td>chaîne (les lettres accentuées sont celles de la page de code 437 du DOS : <code>&quot;ÜBERLEBENSKÜNSTLER&quot;</code>)</td></tr><tr><td><code>+ - * / %</code></td><td>opérations sur les nombres</td></tr><tr><td><code>&amp; | ^ eqv</code></td><td>et, ou, ou exclusif, équivalence (bit à bit)</td></tr><tr><td><code>== != &lt; &gt; &lt;= &gt;=</code></td><td>comparaisons (vrai = -1, faux = 0)</td></tr><tr><td><code>$+</code> <code>$== $!= $&lt; $&gt; $&lt;= $&gt;=</code></td><td>concaténation et comparaisons de chaînes</td></tr><tr><td><code>abs(x)</code> <code>neg(x)</code> <code>rnd(n)</code> <code>not(x)</code> <code>left(…)</code> …</td><td>fonctions de la valeur courante</td></tr><tr><td><code>inkey()</code> <code>shiftkey()</code> <code>scan()</code> <code>getkey()</code> <code>config()</code> …</td><td>fonctions qui donnent une valeur (clavier, machine)</td></tr><tr><td><code>( … )</code></td><td>une sous-expression (l'élément <code>oeval</code> de la machine)</td></tr><tr><td><code>a op [b]</code></td><td><code>a op b</code> quand <code>b</code> est elle-même une expression : le compilateur range <code>a</code> sur la pile, calcule <code>b</code>, puis combine</td></tr></tbody></table></div><p>L'opérateur de droite d'une opération est <strong>une seule valeur</strong> : <code>a + b * c</code> vaut <code>(a + b) * c</code>. Pour un calcul à droite, le compilateur d'origine écrivait la pile, que le langage note entre crochets :</p><pre><code>    if mw[0xe82] &gt; 5 &amp; [mw[0xe84] &lt; 198] &amp; [mw[0xe82] &lt; 83] {   // (x &gt; 5) et (y &lt; 198) et (x &lt; 83)    vb[0x65] = 17 + [hw[0x56, 0x10] - vw[0x10]]                 // 17 + (hw - vw)</code></pre><p>La pile elle-même s'écrit aussi en clair quand le code ne suit pas ce modèle : <code>push</code> y range la valeur courante, <code>pile()</code> la reprend, <code>;</code> sépare deux valeurs qui se suivent, et une virgule entre parenthèses vaut <code>push</code> (<code>tw[0x40](i, j)</code> = <code>i</code>, push, <code>j</code>, puis la case).</p><h2 id="les-instructions">Les instructions</h2><p><strong>Affectations</strong></p><pre><code>    vw[0x10] = 0    vw[0x10] += 1            // cadd    vw[0x10] -= vb[0x52]     // csub    tb[0x40](vw[0x10] % 4) = rnd(16)    eval inkey()             // calcule sans ranger (la valeur sert à l&#039;instruction suivante)</code></pre><p><strong>Blocs</strong> — le décompilateur les reconnaît dans les sauts du compilateur, et ils se recompilent en ces mêmes sauts :</p><pre><code>    if vb[0x3c9f] &gt; 0 {        vb[0x3c9f] -= 1    } else {        protect -1    }    while hb[0x52, 0x4d] != 98 &amp; [hb[0x52, 0x4d] != 99] {        …    }</code></pre><p><strong>Sauts</strong> (les étiquettes peuvent être n'importe où, même dans un bloc)</p><div class="table"><table><thead><tr><th>Écriture</th><th>Sens</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>goto L</code></td><td>aller à <code>L</code></td></tr><tr><td><code>if expr goto L</code> / <code>ifnot expr goto L</code></td><td>si l'expression est vraie / fausse</td></tr><tr><td><code>ifz goto L</code> <code>ifnz goto L</code></td><td>selon la dernière valeur calculée (nulle / non nulle)</td></tr><tr><td><code>ifeq goto L</code> <code>ifne goto L</code></td><td>si les deux dernières valeurs calculées (registres d7 et d6) sont égales / différentes</td></tr><tr><td><code>call L</code> … <code>ret</code></td><td>sous-programme</td></tr><tr><td><code>start L</code></td><td>démarre une séquence (le script y reprend au tour suivant)</td></tr><tr><td><code>loop vb[0x30] goto L</code></td><td>retire 1 à la variable et va à <code>L</code> tant qu'elle n'est pas nulle</td></tr><tr><td><code>stop</code></td><td>fin du tour du script : il reprend à la ligne suivante au prochain tour</td></tr><tr><td><code>switch expr</code> … <code>case 3 goto L</code> … <code>end</code></td><td>aiguillage sur des valeurs</td></tr><tr><td><code>table expr, base</code> … <code>goto L</code> … <code>end</code></td><td>aiguillage par index (expr + base = 0, 1, 2…)</td></tr></tbody></table></div><p>Le compilateur d'origine donnait 24 bits aux sauts vers l'avant (il ne connaissait pas encore leur cible) et la plus petite taille possible aux sauts vers l'arrière. Le langage fait de même ; un saut qui s'en écarte porte sa taille (<code>goto.16 L</code>), ce qui n'arrive dans aucun script de Robinson.</p><p><strong>Les autres instructions</strong> s'écrivent avec le nom de la machine sans son <code>c</code> initial, suivi de leurs opérandes : <code>put 3</code>, <code>scmov 0, 0, 10</code>, <code>openfilm 8, &quot;death.dat&quot;, 300, 4, vw[0x3ce0]</code>, <code>walkmap &amp;m[0xe5e], 4, 0, 0, mw[0x1a92]</code>. La table complète est plus bas. Celles qui ont une forme à elles :</p><pre><code>    load 18, &quot;foret.io&quot;          // charge un script (son numéro, son fichier)    load vs[0x5c]                // … ou un nom calculé    fopen z&quot;save.sav&quot;, 3         // ouvre un fichier (nom littéral, mode) …    fopen vs[0x40], 3            // … ou calculé    send vw[0x54], 1, 2          // envoie des valeurs à une entité    defvect hex&quot;…&quot;               // table de vecteurs (3 octets chacun)    defsc 82, 64, hex&quot;…&quot;         // définit un écran (32 octets de description)    data hex&quot;0a200000&quot;           // octets bruts (ce que le décompilateur n&#039;a pas su lire comme du code)</code></pre><p><code>// dead code</code> marque le code qu'aucun chemin n'atteint (un saut laissé par le compilateur après une boucle) : il est gardé tel quel.</p><h2 id="les-ressources">Les ressources</h2><p><code>&lt;nom&gt;.res</code> contient tout ce qui suit le code dans le script : le répertoire des ressources (offset 0x0e de l'en-tête) puis les images, palettes, sons et modèles 3D, tels que la machine les lit. Le fichier est binaire ; le remplacer change les ressources du script (attention : les offsets internes du répertoire doivent rester justes).</p><h2 id="la-fidelite-ce-que-la-grammaire-sait">La fidélité : ce que la grammaire sait</h2><p>La grammaire (<code>Grammar.php</code>) vient de la lecture de chaque fonction de la machine : ce qu'elle lit après son code d'instruction. Elle a été vérifiée de trois façons :</p><p>1. <strong>l'aller-retour</strong> : les 109 scripts de Robinson's Requiem décompilés puis recompilés donnent les mêmes octets ; 2. <strong>la trace d'une vraie partie</strong> (<code>tools/lang/check.php</code>) : pour chaque instruction exécutée, la longueur que prévoit la grammaire est celle que la machine a lue ; 3. <strong>le jeu depuis les sources</strong> : mêmes images que le jeu original (test <code>testTheSourceEditionPlaysLikeTheOriginalScripts</code>).</p><p>Quelques instructions de la machine lisent un nombre d'opérandes qui dépend de l'exécution (par exemple <code>czap</code> saute son 5e opérande quand la durée est nulle) : le décompilateur suit ce que le compilateur écrivait (pas de 5e opérande après la constante 0). Le langage décrit ici est celui des scripts des versions 2x et 3x de la machine, au format PC (petit-boutiste) ; les versions 1.0 et 6 (Deus, Robinson 3DO) ont d'autres en-têtes et quelques instructions différentes.</p><h2 id="le-format-90-le-langage-humain">Le format 90 : le langage humain</h2><p>Le langage décrit plus haut reprend les mots de la machine (<code>putnat</code>, <code>vb[0x52]</code>) : exact, mais personne n'a jamais écrit Robinson's Requiem ainsi. Le <strong>format 90</strong> est le même script tel qu'un développeur de Silmarils aurait pu l'écrire au milieu des années 90 dans un langage maison : des mots français, des variables <strong>déclarées et nommées</strong>, des blocs <code>si … alors … sinon … finsi</code>, les nombres hexadécimaux en <code>$52</code> (comme sur Atari et Amiga), <code>:=</code> pour ranger une valeur, <code>=</code> et <code>&lt;&gt;</code> pour comparer.</p><pre><code>module &quot;flags&quot;numero $0081ressources &quot;flags.res&quot;depart proc_0018apres proc_01e8variables    global octet  langue    @ $e68    local mot     mot_54    @ $54    local octet   vague     @ $52fin_variablesproc_0018:    bascule_ecrans    forme_souris 1    place_naturel 0, 10, 0, 3, 0    fin_tour    vers_palette 0, 30et_0049:    place_naturel 108, 0, 137, 5 + vague, 1    si mot_54 alors        appel proc_010d    finsi    table touche(), -187        aller et_00b0        …    finet_00b0:    langue := 0</code></pre><p><strong>Les deux formats sont le même programme.</strong> La traduction se fait mot pour mot dans les deux sens (<code>App\Alis\Lang\Human</code>) : chaque instruction, fonction, mot de contrôle et variable a un seul équivalent, donc un script passé au format 90 puis revenu au format machine est identique, caractère pour caractère, et se compile en les mêmes octets. C'est vérifié sur les 109 scripts de Robinson's Requiem (<code>bin/jumphp php games/alis tools/lang/human.php &lt;sources&gt; [dossier de sortie]</code>). Le moteur compile les deux formats (un fichier qui commence par <code>module</code> est au format 90) ; une erreur donne la ligne du fichier tel qu'il est écrit. L'éditeur montre le format 90 et passe à l'autre par <code>F2</code> (<a href="../editeur/">editor.md</a>).</p><p><strong>Les variables</strong> se déclarent entre <code>variables</code> et <code>fin_variables</code>, une par ligne : <code>&lt;portée&gt; &lt;type&gt; &lt;nom&gt; @ &lt;adresse&gt;</code>.</p><div class="table"><table><thead><tr><th>Déclaration</th><th>Format machine</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>local octet nom @ $52</code> / <code>local mot …</code> / <code>local texte …</code></td><td><code>vb[0x52]</code> / <code>vw[…]</code> / <code>vs[…]</code></td></tr><tr><td><code>local tableau octets nom @ $40</code>, puis <code>nom(i)</code></td><td><code>tb[0x40](i)</code> (de même <code>tableau mots</code>, <code>tableau textes</code>)</td></tr><tr><td><code>local adresses textes nom @ $40</code></td><td><code>to[0x40]</code></td></tr><tr><td><code>global octet nom @ $e82</code> …</td><td><code>mb[0xe82]</code> … (les variables du script principal)</td></tr><tr><td><code>champ octet nom @ $4c</code>, puis <code>entite-&gt;nom</code></td><td><code>hb[0x54, 0x4c]</code> quand <code>entite</code> est le mot <code>vw[0x54]</code></td></tr><tr><td><code>local zone nom @ $e5e</code>, puis <code>@nom</code></td><td><code>&amp;v[0xe5e]</code> (<code>global zone</code> : <code>&amp;m[…]</code>)</td></tr></tbody></table></div><p>Le décompilateur ne connaît pas les noms d'origine : il nomme chaque variable par son type et son adresse (<code>octet_52</code>, <code>g_mot_e82</code>), sauf celles dont la lecture des scripts a montré le rôle (<code>souris_x</code>, <code>souris_y</code>, <code>touche_lue</code>, <code>etat_manette</code>, <code>bouton</code>, <code>allure</code>, <code>objet_tenu</code>, <code>langue</code>, <code>direction</code>…, table <code>KNOWN</code> de <code>Human.php</code>). Renommer une variable dans sa déclaration et partout où elle sert garde le même programme.</p><p><strong>Les étiquettes</strong> s'appellent <code>proc_0049</code> (un sous-programme : appelé, lancé ou point d'entrée) ou <code>et_0049</code>. <strong>Les opérateurs</strong> : <code>:=</code> (ranger), <code>+=</code> <code>-=</code>, <code>=</code> <code>&lt;&gt;</code> <code>&lt;</code> <code>&gt;</code> <code>&lt;=</code> <code>&gt;=</code>, <code>+ - * /</code>, <code>mod</code>, <code>et</code> <code>ou</code> <code>oux</code> <code>equ</code> (bit à bit), <code>$+</code> <code>$=</code> <code>$&lt;&gt;</code> … sur les chaînes ; les crochets <code>[ … ]</code> et <code>( … )</code> gardent leur sens.</p><h4 id="mots-de-controle">Mots de contrôle</h4><div class="table"><table><thead><tr><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>si</code></td><td><code>if</code></td><td><code>boucle</code></td><td><code>loop</code></td><td><code>si_egal</code></td><td><code>ifeq</code></td></tr><tr><td><code>saufsi</code></td><td><code>ifnot</code></td><td><code>selon</code></td><td><code>switch</code></td><td><code>si_different</code></td><td><code>ifne</code></td></tr><tr><td><code>tantque</code></td><td><code>while</code></td><td><code>cas</code></td><td><code>case</code></td><td><code>retour</code></td><td><code>ret</code></td></tr><tr><td><code>aller</code></td><td><code>goto</code></td><td><code>fin</code></td><td><code>end</code></td><td><code>donnees</code></td><td><code>data</code></td></tr><tr><td><code>appel</code></td><td><code>call</code></td><td><code>si_nul</code></td><td><code>ifz</code></td><td><code>alors … finsi / faire … fintantque</code></td><td><code>{ … }</code></td></tr><tr><td><code>sequence</code></td><td><code>start</code></td><td><code>si_non_nul</code></td><td><code>ifnz</code></td><td><code>sinon</code></td><td><code>} else {</code></td></tr></tbody></table></div><h4 id="en-tete">En-tête</h4><div class="table"><table><thead><tr><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>module</code></td><td><code>script</code></td><td><code>compression</code></td><td><code>pack</code></td><td><code>avant</code></td><td><code>before</code></td></tr><tr><td><code>numero</code></td><td><code>id</code></td><td><code>controle</code></td><td><code>check</code></td><td><code>apres</code></td><td><code>after</code></td></tr><tr><td><code>classe</code></td><td><code>class</code></td><td><code>ressources</code></td><td><code>resources</code></td><td></td><td></td></tr><tr><td><code>memoire</code></td><td><code>memory</code></td><td><code>depart</code></td><td><code>main</code></td><td></td><td></td></tr></tbody></table></div><h4 id="fonctions">Fonctions</h4><div class="table"><table><thead><tr><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>touche</code></td><td><code>inkey</code></td><td><code>memoire_libre</code></td><td><code>free</code></td><td><code>fichier_existe</code></td><td><code>existf</code></td></tr><tr><td><code>touches_mode</code></td><td><code>shiftkey</code></td><td><code>modele</code></td><td><code>model</code></td><td><code>changement</code></td><td><code>change</code></td></tr><tr><td><code>attend_touche</code></td><td><code>getkey</code></td><td><code>gauche</code></td><td><code>left</code></td><td><code>pays</code></td><td><code>country</code></td></tr><tr><td><code>manette</code></td><td><code>joy</code></td><td><code>droite</code></td><td><code>right</code></td><td><code>lit_texte</code></td><td><code>gettext</code></td></tr><tr><td><code>touche_enfoncee</code></td><td><code>keyon</code></td><td><code>milieu</code></td><td><code>mid</code></td><td><code>empile</code></td><td><code>push</code></td></tr><tr><td><code>manette_touche</code></td><td><code>joykey</code></td><td><code>longueur</code></td><td><code>len</code></td><td><code>depile</code></td><td><code>pile</code></td></tr><tr><td><code>hasard</code></td><td><code>rnd</code></td><td><code>code</code></td><td><code>asc</code></td><td><code>empile_texte</code></td><td><code>spush</code></td></tr><tr><td><code>hasard_p</code></td><td><code>prnd</code></td><td><code>caractere</code></td><td><code>chr</code></td><td><code>depile_texte</code></td><td><code>spile</code></td></tr><tr><td><code>signe</code></td><td><code>sgn</code></td><td><code>en_texte</code></td><td><code>str</code></td><td><code>rien_v</code></td><td><code>pnul</code></td></tr><tr><td><code>non</code></td><td><code>not</code></td><td><code>en_nombre</code></td><td><code>val</code></td><td><code>fin_calcul</code></td><td><code>fin</code></td></tr></tbody></table></div><h4 id="instructions">Instructions</h4><div class="table"><table><thead><tr><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th><th>Format 90</th><th>Machine</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>rien</code></td><td><code>nul</code></td><td><code>lit_valeur</code></td><td><code>freadv</code></td><td><code>bouge_couleur</code></td><td><code>movcolor</code></td></tr><tr><td><code>point_arret</code></td><td><code>breakpt</code></td><td><code>ecrit_valeur</code></td><td><code>fwritev</code></td><td><code>vers_palette</code></td><td><code>topalet</code></td></tr><tr><td><code>calcule</code></td><td><code>eval</code></td><td><code>ecrit_entier</code></td><td><code>fwritei</code></td><td><code>place_numero</code></td><td><code>numput</code></td></tr><tr><td><code>multiplie</code></td><td><code>mul</code></td><td><code>lit_bloc</code></td><td><code>freadb</code></td><td><code>ecran_centre</code></td><td><code>scheart</code></td></tr><tr><td><code>divise</code></td><td><code>div</code></td><td><code>ecrit_bloc</code></td><td><code>fwriteb</code></td><td><code>ecran_position</code></td><td><code>scpos</code></td></tr><tr><td><code>affiche_valeur</code></td><td><code>vprint</code></td><td><code>point</code></td><td><code>plot</code></td><td><code>ecran_taille</code></td><td><code>scsize</code></td></tr><tr><td><code>affiche_texte_i</code></td><td><code>sprinti</code></td><td><code>trace</code></td><td><code>draw</code></td><td><code>ecran_horizontal</code></td><td><code>schoriz</code></td></tr><tr><td><code>affiche_texte</code></td><td><code>sprinta</code></td><td><code>cadre</code></td><td><code>box</code></td><td><code>ecran_vertical</code></td><td><code>scvertic</code></td></tr><tr><td><code>position_texte</code></td><td><code>locate</code></td><td><code>cadre_plein</code></td><td><code>boxf</code></td><td><code>ecran_reduit</code></td><td><code>screduce</code></td></tr><tr><td><code>tabulation</code></td><td><code>tab</code></td><td><code>encre</code></td><td><code>ink</code></td><td><code>ecran_echelle</code></td><td><code>scscale</code></td></tr><tr><td><code>dimension</code></td><td><code>dim</code></td><td><code>crayon_place</code></td><td><code>pset</code></td><td><code>reduction</code></td><td><code>reducing</code></td></tr><tr><td><code>graine_hasard</code></td><td><code>random</code></td><td><code>crayon_deplace</code></td><td><code>pmove</code></td><td><code>ecran_carte</code></td><td><code>scmap</code></td></tr><tr><td><code>quitte</code></td><td><code>leave</code></td><td><code>crayon_mode</code></td><td><code>pmode</code></td><td><code>ecran_copie</code></td><td><code>scdump</code></td></tr><tr><td><code>protege</code></td><td><code>protect</code></td><td><code>image</code></td><td><code>picture</code></td><td><code>cherche_classe</code></td><td><code>findcla</code></td></tr><tr><td><code>endors</code></td><td><code>asleep</code></td><td><code>defilement</code></td><td><code>xyscroll</code></td><td><code>classe_proche</code></td><td><code>nearcla</code></td></tr><tr><td><code>horloge</code></td><td><code>clock</code></td><td><code>lie</code></td><td><code>linking</code></td><td><code>classe_vue</code></td><td><code>viewcla</code></td></tr><tr><td><code>anime</code></td><td><code>anim</code></td><td><code>souris_on</code></td><td><code>mouson</code></td><td><code>instrument</code></td><td><code>instru</code></td></tr><tr><td><code>ecran_deplace</code></td><td><code>scmov</code></td><td><code>souris_off</code></td><td><code>mousoff</code></td><td><code>instrument_m</code></td><td><code>minstru</code></td></tr><tr><td><code>ecran_place</code></td><td><code>scset</code></td><td><code>lit_souris</code></td><td><code>mouse</code></td><td><code>ordre_sprites</code></td><td><code>ordspr</code></td></tr><tr><td><code>decoupe</code></td><td><code>clipping</code></td><td><code>forme_souris</code></td><td><code>defmouse</code></td><td><code>aligne</code></td><td><code>align</code></td></tr><tr><td><code>bascule_ecrans</code></td><td><code>switching</code></td><td><code>place_souris</code></td><td><code>setmouse</code></td><td><code>fond_etoiles</code></td><td><code>backstar</code></td></tr><tr><td><code>lance_attend</code></td><td><code>wlive</code></td><td><code>definit_vecteurs</code></td><td><code>defvect</code></td><td><code>etoiles</code></td><td><code>starring</code></td></tr><tr><td><code>decharge</code></td><td><code>unload</code></td><td><code>vecteurs</code></td><td><code>setvect</code></td><td><code>moteur</code></td><td><code>engine</code></td></tr><tr><td><code>reveille</code></td><td><code>wakeup</code></td><td><code>rien2</code></td><td><code>nul2</code></td><td><code>base_auto</code></td><td><code>autobase</code></td></tr><tr><td><code>dort</code></td><td><code>sleep</code></td><td><code>approche</code></td><td><code>approach</code></td><td><code>qualite</code></td><td><code>quality</code></td></tr><tr><td><code>lance</code></td><td><code>live</code></td><td><code>echappe</code></td><td><code>escape</code></td><td><code>sprite_h</code></td><td><code>hsprite</code></td></tr><tr><td><code>tue</code></td><td><code>kill</code></td><td><code>teste_deplace_v</code></td><td><code>vtstmov</code></td><td><code>choisit_palette</code></td><td><code>selpalet</code></td></tr><tr><td><code>fin_tour</code></td><td><code>stop</code></td><td><code>teste_deplace_vf</code></td><td><code>vftstmov</code></td><td><code>palette_ligne</code></td><td><code>linepalet</code></td></tr><tr><td><code>fin_tour_retour</code></td><td><code>stopret</code></td><td><code>deplace_v</code></td><td><code>vmov</code></td><td><code>mode_auto</code></td><td><code>automode</code></td></tr><tr><td><code>termine</code></td><td><code>exit</code></td><td><code>definit_monde</code></td><td><code>defworld</code></td><td><code>fichier_auto</code></td><td><code>autofile</code></td></tr><tr><td><code>charge</code></td><td><code>load</code></td><td><code>monde</code></td><td><code>world</code></td><td><code>annule</code></td><td><code>cancel</code></td></tr><tr><td><code>definit_ecran</code></td><td><code>defsc</code></td><td><code>cherche_matiere</code></td><td><code>findmat</code></td><td><code>annule_tout</code></td><td><code>cancall</code></td></tr><tr><td><code>ecran</code></td><td><code>screen</code></td><td><code>cherche_type</code></td><td><code>findtyp</code></td><td><code>annule_entite</code></td><td><code>cancen</code></td></tr><tr><td><code>place</code></td><td><code>put</code></td><td><code>musique</code></td><td><code>music</code></td><td><code>souffle</code></td><td><code>blast</code></td></tr><tr><td><code>place_naturel</code></td><td><code>putnat</code></td><td><code>coupe_musique</code></td><td><code>delmusic</code></td><td><code>ecran_fond</code></td><td><code>scback</code></td></tr><tr><td><code>efface</code></td><td><code>erase</code></td><td><code>tempo</code></td><td><code>cadence</code></td><td><code>defile_page</code></td><td><code>scrolpage</code></td></tr><tr><td><code>efface_num</code></td><td><code>erasen</code></td><td><code>volume</code></td><td><code>setvolum</code></td><td><code>matiere_entite</code></td><td><code>matent</code></td></tr><tr><td><code>positionne</code></td><td><code>set</code></td><td><code>inverse_x</code></td><td><code>xinv</code></td><td><code>retrecit</code></td><td><code>shrink</code></td></tr><tr><td><code>deplace</code></td><td><code>mov</code></td><td><code>inverse_x_on</code></td><td><code>xinvon</code></td><td><code>definit_carte</code></td><td><code>defmap</code></td></tr><tr><td><code>ouvre_ecran</code></td><td><code>opensc</code></td><td><code>inverse_x_off</code></td><td><code>xinvoff</code></td><td><code>regle_carte</code></td><td><code>setmap</code></td></tr><tr><td><code>ferme_ecran</code></td><td><code>closesc</code></td><td><code>liste_entites</code></td><td><code>listent</code></td><td><code>place_carte</code></td><td><code>putmap</code></td></tr><tr><td><code>efface_tout</code></td><td><code>erasall</code></td><td><code>son</code></td><td><code>sound</code></td><td><code>garde_palette</code></td><td><code>savepal</code></td></tr><tr><td><code>supprime_forme</code></td><td><code>delforme</code></td><td><code>son_m</code></td><td><code>msound</code></td><td><code>ecran_zoom</code></td><td><code>sczoom</code></td></tr><tr><td><code>teste_deplace</code></td><td><code>tstmov</code></td><td><code>reduction_on</code></td><td><code>redon</code></td><td><code>texture</code></td><td><code>texmap</code></td></tr><tr><td><code>teste_position</code></td><td><code>tstset</code></td><td><code>reduction_off</code></td><td><code>redoff</code></td><td><code>alloue_tableau</code></td><td><code>alloctab</code></td></tr><tr><td><code>teste_deplace_f</code></td><td><code>ftstmov</code></td><td><code>coupe_son</code></td><td><code>delsound</code></td><td><code>libere_tableau</code></td><td><code>freetab</code></td></tr><tr><td><code>teste_position_f</code></td><td><code>ftstset</code></td><td><code>deplace_w</code></td><td><code>wmov</code></td><td><code>parcourt_tableau</code></td><td><code>scantab</code></td></tr><tr><td><code>entite_suivante</code></td><td><code>succent</code></td><td><code>teste_deplace_w</code></td><td><code>wtstmov</code></td><td><code>tableau_proche</code></td><td><code>neartab</code></td></tr><tr><td><code>entite_precedente</code></td><td><code>predent</code></td><td><code>teste_deplace_wf</code></td><td><code>wftstmov</code></td><td><code>ecran_soleil</code></td><td><code>scsun</code></td></tr><tr><td><code>entite_proche</code></td><td><code>nearent</code></td><td><code>teste_forme</code></td><td><code>tstform</code></td><td><code>palette_sombre</code></td><td><code>darkpal</code></td></tr><tr><td><code>type_proche</code></td><td><code>neartyp</code></td><td><code>place_x</code></td><td><code>xput</code></td><td><code>ecran_sombre</code></td><td><code>scdark</code></td></tr><tr><td><code>matiere_proche</code></td><td><code>nearmat</code></td><td><code>place_x_en</code></td><td><code>xputat</code></td><td><code>place_a</code></td><td><code>aset</code></td></tr><tr><td><code>entite_vue</code></td><td><code>viewent</code></td><td><code>place_m</code></td><td><code>mput</code></td><td><code>deplace_a</code></td><td><code>amov</code></td></tr><tr><td><code>type_vu</code></td><td><code>viewtyp</code></td><td><code>place_m_en</code></td><td><code>mputat</code></td><td><code>ecran_place_a</code></td><td><code>scaset</code></td></tr><tr><td><code>matiere_vue</code></td><td><code>viewmat</code></td><td><code>place_mx</code></td><td><code>mxput</code></td><td><code>ecran_deplace_a</code></td><td><code>scamov</code></td></tr><tr><td><code>oriente</code></td><td><code>orient</code></td><td><code>place_mx_en</code></td><td><code>mxputat</code></td><td><code>ecran_suit</code></td><td><code>scfollow</code></td></tr><tr><td><code>reinit_entite</code></td><td><code>rstent</code></td><td><code>musique_m</code></td><td><code>mmusic</code></td><td><code>ecran_vue</code></td><td><code>scview</code></td></tr><tr><td><code>envoie</code></td><td><code>send</code></td><td><code>forme_m</code></td><td><code>mforme</code></td><td><code>marche_carte</code></td><td><code>walkmap</code></td></tr><tr><td><code>clavier_on</code></td><td><code>scanon</code></td><td><code>regle_heure</code></td><td><code>settime</code></td><td><code>teste_carte</code></td><td><code>atstmap</code></td></tr><tr><td><code>clavier_off</code></td><td><code>scanoff</code></td><td><code>lit_heure</code></td><td><code>gettime</code></td><td><code>teste_avance</code></td><td><code>avtstmov</code></td></tr><tr><td><code>interruptions_on</code></td><td><code>interon</code></td><td><code>saisie_valeur</code></td><td><code>vinput</code></td><td><code>avance</code></td><td><code>avmov</code></td></tr><tr><td><code>interruptions_off</code></td><td><code>interoff</code></td><td><code>saisie_texte</code></td><td><code>sinput</code></td><td><code>vise</code></td><td><code>aim</code></td></tr><tr><td><code>clavier_vide</code></td><td><code>scanclr</code></td><td><code>endors_loin</code></td><td><code>asleepfar</code></td><td><code>point_pixel</code></td><td><code>pointpix</code></td></tr><tr><td><code>toutes_entites</code></td><td><code>allentity</code></td><td><code>endors_on</code></td><td><code>asleepon</code></td><td><code>charte_carte</code></td><td><code>chartmap</code></td></tr><tr><td><code>definit_couleur</code></td><td><code>defcolor</code></td><td><code>endors_off</code></td><td><code>asleepoff</code></td><td><code>ecran_ciel</code></td><td><code>scsky</code></td></tr><tr><td><code>cadence_vm</code></td><td><code>timing</code></td><td><code>joue_film</code></td><td><code>runfilm</code></td><td><code>echap1</code></td><td><code>esc1</code></td></tr><tr><td><code>explose</code></td><td><code>explode</code></td><td><code>imprime_valeur</code></td><td><code>vpicprint</code></td><td><code>son_on</code></td><td><code>soundon</code></td></tr><tr><td><code>bruit</code></td><td><code>noise</code></td><td><code>imprime_texte</code></td><td><code>spicprint</code></td><td><code>son_off</code></td><td><code>soundoff</code></td></tr><tr><td><code>init_tableau</code></td><td><code>initab</code></td><td><code>ecrit_nombre</code></td><td><code>vputprint</code></td><td><code>musique_on</code></td><td><code>musicon</code></td></tr><tr><td><code>ouvre_fichier</code></td><td><code>fopen</code></td><td><code>ecrit_texte</code></td><td><code>sputprint</code></td><td><code>musique_off</code></td><td><code>musicoff</code></td></tr><tr><td><code>ferme_fichier</code></td><td><code>fclose</code></td><td><code>police</code></td><td><code>font</code></td><td><code>coupe_film</code></td><td><code>delfilm</code></td></tr><tr><td><code>cree_fichier</code></td><td><code>fcreat</code></td><td><code>papier</code></td><td><code>paper</code></td><td><code>ouvre_film</code></td><td><code>openfilm</code></td></tr><tr><td><code>supprime_fichier</code></td><td><code>fdel</code></td><td><code>au_noir</code></td><td><code>toblack</code></td><td></td><td></td></tr></tbody></table></div><h2 id="alis-basic-comme-l-ecrivaient-les-developpeurs">ALIS BASIC : comme l'écrivaient les développeurs</h2><p>Le format 90 imagine un langage maison. <strong>ALIS BASIC</strong> part, lui, de ce que la machine dit de ses auteurs. Les noms d'origine des instructions, ceux des tables d'opcodes livrées sur le CD <em>Silmarils Collection</em>, sont pour beaucoup des <strong>mots de BASIC</strong> : <code>locate</code>, <code>tab</code>, <code>dim</code>, <code>random</code>, <code>loop</code>, <code>plot</code>, <code>draw</code>, <code>box</code>, <code>boxf</code>, <code>ink</code>, <code>picture</code>, <code>mouse</code>, <code>print</code> (<code>vprint</code>, <code>sprint</code>). Et ce ne sont pas ceux de n'importe quel BASIC : ce sont ceux du <strong>GFA BASIC</strong>, le langage roi de l'Atari ST en France à la fin des années 80. Or c'est sur Atari ST que Silmarils développait ses jeux. Le langage, créé par le fondateur Louis-Marie Rocques, ne servait qu'à eux. L'interview de Fabrice Hautecloque (atarilegend.com) le dit, et ajoute que la machine s'appelait <em>Actor Language Integrated System</em>. Le nom dit l'essentiel : un BASIC d'<strong>acteurs</strong> qui vivent en même temps (<code>LIVE</code>, <code>KILL</code>, <code>SLEEP</code>, <code>WAKEUP</code>, <code>SEND</code>, <code>START</code>, <code>STOP</code>), et dont les expressions s'écrivent en clair puis sont compilées (<code>ceval</code>, <code>cstore</code>).</p><p>ALIS BASIC est donc une <strong>reconstitution vraisemblable</strong> de leur texte source, faute de l'original :</p><ul><li>les <strong>mots de la machine en majuscules</strong>, tels quels : <code>PUTNAT</code>, <code>TOPALET</code>, <code>MOUSON</code>, <code>SWITCHING</code>, <code>LIVE</code>, <code>KILL</code>… Ce sont les vrais noms ;</li><li>la <strong>syntaxe du GFA BASIC</strong> :</li><li>les blocs <code>IF … ELSE … ENDIF</code>, <code>WHILE … WEND</code> ;</li><li><code>GOSUB</code> / <code>RETURN</code>, <code>SELECT … CASE … ENDSELECT</code> ;</li><li><code>ADD x, n</code> / <code>SUB x, n</code> ;</li><li>l'hexadécimal en <code>&amp;H52</code>, les commentaires en <code>&#039;</code> ;</li><li>des <strong>variables typées par leur suffixe</strong>, comme en GFA : <code>|</code> octet, <code>&amp;</code> mot, <code>$</code> texte, <code>%</code> adresse. Elles sont déclarées avec leur adresse dans l'acteur (<code>LOCAL</code>), dans le script principal (<code>GLOBAL</code>) ou chez une autre entité (<code>FIELD</code>) ;</li><li><code>=</code> pour ranger <strong>et</strong> pour comparer (BASIC les distingue par la place : en tête de ligne, c'est un rangement), <code>&lt;&gt;</code>, <code>AND</code> / <code>OR</code> / <code>XOR</code> / <code>MOD</code> / <code>EQV</code>, <code>V:nom</code> pour l'adresse d'une zone (le <code>V:</code> du GFA).</li></ul><pre><code>&#039; ALIS script &quot;flags&quot; — Robinson&#039;s RequiemACTOR &quot;flags&quot;ID &amp;H0081RESOURCES &quot;flags.res&quot;MAIN sp_0018AFTER sp_01e8LOCAL   v_54&amp;    AT &amp;H54LOCAL   vague|   AT &amp;H52GLOBAL  langue|  AT &amp;HE68sp_0018:    SWITCHING    DEFMOUSE 1    PUTNAT 0, 10, 0, 3, 0    STOP    TOPALET 0, 30et_0049:    PUTNAT 108, 0, 137, 5 + vague|, 1    IF v_54&amp;        GOSUB sp_010d    ENDIF    TABLE INKEY(), -187        GOTO et_00b0        …    ENDTABLEet_00b0:    langue| = 0    …    ADD vague|, 1    IF vague| &lt;= 9 THEN GOTO et_0049</code></pre><p><strong>C'est encore le même programme.</strong> La traduction est faite mot pour mot dans les deux sens (<code>App\Alis\Lang\Basic</code>), comme pour le format 90. Les 109 scripts de Robinson's Requiem font l'aller-retour à l'identique (<code>bin/jumphp php games/alis tools/lang/basic.php &lt;sources&gt; [dossier de sortie]</code>) et se compilent en les mêmes octets. Le moteur reconnaît un fichier ALIS BASIC à sa ligne <code>ACTOR &quot;…&quot;</code> (<code>App\Alis\Lang\Forms</code> passe d'un format à l'autre). Dans l'éditeur, <code>F2</code> fait défiler format 90 → ALIS BASIC → format machine.</p><div class="table"><table><thead><tr><th>ALIS BASIC</th><th>Format machine</th><th>ALIS BASIC</th><th>Format machine</th></tr></thead><tbody><tr><td><code>ACTOR &quot;x&quot;</code>, <code>ID</code>, <code>CLASS</code>, <code>MEMORY</code>, <code>PACK</code>, <code>RESOURCES</code>, <code>MAIN</code>, <code>BEFORE</code>, <code>AFTER</code></td><td><code>script &quot;x&quot;</code>, <code>id</code>…</td><td><code>PUTNAT</code>, <code>TOPALET</code>… (tous les mots en majuscules)</td><td><code>putnat</code>, <code>topalet</code>…</td></tr><tr><td><code>IF x</code> … <code>ELSE</code> … <code>ENDIF</code></td><td><code>if x {</code> … <code>} else {</code> … <code>}</code></td><td><code>WHILE x</code> … <code>WEND</code></td><td><code>while x {</code> … <code>}</code></td></tr><tr><td><code>IF x THEN GOTO l</code></td><td><code>if x goto L…</code></td><td><code>UNLESS x THEN GOTO l</code></td><td><code>ifnot x goto L…</code></td></tr><tr><td><code>GOTO</code>, <code>GOSUB</code>, <code>RETURN</code>, <code>START</code>, <code>LOOP</code>, <code>DATA</code></td><td><code>goto</code>, <code>call</code>, <code>ret</code>, <code>start</code>, <code>loop</code>, <code>data</code></td><td><code>SELECT x</code> / <code>CASE n GOTO l</code> / <code>ENDSELECT</code></td><td><code>switch x</code> / <code>case n goto L…</code> / <code>end</code></td></tr><tr><td><code>TABLE x, n</code> … <code>ENDTABLE</code></td><td><code>table x, n</code> … <code>end</code></td><td><code>ADD x, n</code> / <code>SUB x, n</code></td><td><code>x += n</code> / <code>x -= n</code></td></tr><tr><td><code>x = y</code> (en tête), <code>a = b</code>, <code>a &lt;&gt; b</code></td><td><code>x = y</code>, <code>a == b</code>, <code>a != b</code></td><td><code>AND</code>, <code>OR</code>, <code>XOR</code>, <code>MOD</code>, <code>EQV</code></td><td><code>&amp;</code>, `</td><td><code>, </code>^<code>, </code>%<code>, </code>eqv`</td></tr><tr><td><code>&amp;H52</code>, <code>&#039; commentaire</code></td><td><code>0x52</code>, <code>// commentaire</code></td><td><code>sp_0049:</code> (sous-programme), <code>et_0049:</code></td><td><code>L0049:</code></td></tr><tr><td>`LOCAL n</td><td>AT &amp;H52<code> / </code>n&amp;<code> / </code>n$`</td><td><code>vb[0x52]</code> / <code>vw[…]</code> / <code>vs[…]</code></td><td>`LOCAL DIM t</td><td>() AT &amp;H40<code>, puis </code>t</td><td>(i)`</td><td><code>tb[0x40](i)</code> (<code>&amp;</code> : <code>tw</code>, <code>$</code> : <code>ts</code>, <code>%</code> : <code>to</code>)</td></tr><tr><td>`GLOBAL n</td><td>AT &amp;HE82` …</td><td><code>mb[0xe82]</code> …</td><td>`FIELD c</td><td>AT &amp;H4C<code>, puis </code>e&amp;.c</td><td>`</td><td><code>hb[0x54, 0x4c]</code> (<code>e&amp;</code> = <code>vw[0x54]</code>)</td></tr><tr><td><code>LOCAL ZONE z AT &amp;HE5E</code>, puis <code>V:z</code></td><td><code>&amp;v[0xe5e]</code> (<code>GLOBAL ZONE</code> : <code>&amp;m[…]</code>)</td><td><code>[ … ]</code></td><td><code>[ … ]</code> (regroupement, inchangé)</td></tr></tbody></table></div><p>Les noms par défaut disent la portée et l'adresse : <code>v_52|</code> (acteur), <code>g_e82&amp;</code> (principal), <code>t_40|()</code> (tableau), <code>c_4c|</code> (champ), <code>z_…</code> (zone). Les noms trouvés en lisant les scripts restent : <code>souris_x&amp;</code>, <code>touche_lue&amp;</code>, <code>langue|</code>, <code>vague|</code>… Une variable utilisée sans être déclarée est une erreur, avec sa ligne.</p><h2 id="reference">Référence</h2><p>La <a href="../vm/">documentation technique de la machine</a> décrit, pour chaque instruction, ce que l'exécutable d'origine en fait.</p><h3 id="instructions">Instructions</h3><div class="table"><table><thead><tr><th>Code</th><th>Instruction</th><th>Opérandes</th></tr></thead><tbody><tr><td>0x00</td><td>cnul</td><td><code>nul</code></td></tr><tr><td>0x01</td><td>cesc1</td><td><code>esc1</code> (voir les échappements)</td></tr><tr><td>0x02</td><td>cesc2</td><td><code>esc2</code> octet</td></tr><tr><td>0x03</td><td>cesc3</td><td><code>esc3</code> octet</td></tr><tr><td>0x04</td><td>cbreakpt</td><td><code>breakpt</code></td></tr><tr><td>0x05</td><td>cjsr8</td><td><code>call</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x06</td><td>cjsr16</td><td><code>call</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x07</td><td>cjsr24</td><td><code>call</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x08</td><td>cjmp8</td><td><code>goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x09</td><td>cjmp16</td><td><code>goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x0a</td><td>cjmp24</td><td><code>goto</code> étiquette</td></tr></tbody></table></div><p>Warning: Uninitialized string offset 0 in /workspace/games/alis/tools/lang/reference.php on line 24 Warning: Uninitialized string offset 0 in /workspace/games/alis/tools/lang/reference.php on line 23 Warning: Uninitialized string offset 0 in /workspace/games/alis/tools/lang/reference.php on line 24 Warning: Uninitialized string offset 0 in /workspace/games/alis/tools/lang/reference.php on line 24 Warning: Uninitialized string offset 0 in /workspace/games/alis/tools/lang/reference.php on line 23 Warning: Uninitialized string offset 0 in /workspace/games/alis/tools/lang/reference.php on line 23</p><div class="table"><table><thead><tr><th>0x0b</th><th>cjsrabs</th><th><code>jsrabs</code></th></tr></thead><tbody><tr><td>0x0d</td><td>cjsrind16</td><td><code>jsrind16</code></td></tr><tr><td>0x0e</td><td>cjsrind24</td><td><code>jsrind24</code></td></tr><tr><td>0x0f</td><td>cjmpind16</td><td><code>jmpind16</code></td></tr><tr><td>0x10</td><td>cjmpind24</td><td><code>jmpind24</code></td></tr><tr><td>0x11</td><td>cret</td><td><code>ret</code></td></tr><tr><td>0x12</td><td>cbz8</td><td><code>ifz goto</code> étiquette, ou <code>ifnot expr goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x13</td><td>cbz16</td><td><code>ifz goto</code> étiquette, ou <code>ifnot expr goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x14</td><td>cbz24</td><td><code>ifz goto</code> étiquette, ou <code>ifnot expr goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x15</td><td>cbnz8</td><td><code>ifnz goto</code> étiquette, ou <code>if expr goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x16</td><td>cbnz16</td><td><code>ifnz goto</code> étiquette, ou <code>if expr goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x17</td><td>cbnz24</td><td><code>ifnz goto</code> étiquette, ou <code>if expr goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x18</td><td>cbeq8</td><td><code>ifeq goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x19</td><td>cbeq16</td><td><code>ifeq goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x1a</td><td>cbeq24</td><td><code>ifeq goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x1b</td><td>cbne8</td><td><code>ifne goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x1c</td><td>cbne16</td><td><code>ifne goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x1d</td><td>cbne24</td><td><code>ifne goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x1e</td><td>cstore</td><td>cible <code>=</code> expr</td></tr><tr><td>0x1f</td><td>ceval</td><td><code>eval</code> expr</td></tr><tr><td>0x20</td><td>cadd</td><td>cible <code>+=</code> expr</td></tr><tr><td>0x21</td><td>csub</td><td>cible <code>-=</code> expr</td></tr><tr><td>0x22</td><td>cmul</td><td><code>mul</code></td></tr><tr><td>0x23</td><td>cdiv</td><td><code>div</code></td></tr><tr><td>0x24</td><td>cvprint</td><td><code>vprint</code> expr</td></tr><tr><td>0x25</td><td>csprinti</td><td><code>sprinti</code> "texte"</td></tr><tr><td>0x26</td><td>csprinta</td><td><code>sprinta</code> expr</td></tr><tr><td>0x27</td><td>clocate</td><td><code>locate</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x28</td><td>ctab</td><td><code>tab</code> expr</td></tr><tr><td>0x29</td><td>cdim</td><td><code>dim</code> offset, compteur, taille, [valeurs]</td></tr><tr><td>0x2a</td><td>crandom</td><td><code>random</code> expr</td></tr><tr><td>0x2b</td><td>cloop8</td><td><code>loop</code> cible <code>goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x2c</td><td>cloop16</td><td><code>loop</code> cible <code>goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x2d</td><td>cloop24</td><td><code>loop</code> cible <code>goto</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x2e</td><td>cswitch1</td><td><code>switch</code> expr … <code>end</code></td></tr><tr><td>0x2f</td><td>cswitch2</td><td><code>table</code> expr, base … <code>end</code></td></tr><tr><td>0x30</td><td>cstart8</td><td><code>start</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x31</td><td>cstart16</td><td><code>start</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x32</td><td>cstart24</td><td><code>start</code> étiquette</td></tr><tr><td>0x33</td><td>cleave</td><td><code>leave</code></td></tr><tr><td>0x34</td><td>cprotect</td><td><code>protect</code> expr</td></tr><tr><td>0x35</td><td>casleep</td><td><code>asleep</code> expr</td></tr><tr><td>0x36</td><td>cclock</td><td><code>clock</code> expr</td></tr><tr><td>0x37</td><td>canim</td><td><code>anim</code></td></tr><tr><td>0x38</td><td>cscmov</td><td><code>scmov</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x39</td><td>cscset</td><td><code>scset</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x3a</td><td>cclipping</td><td><code>clipping</code></td></tr><tr><td>0x3b</td><td>cswitching</td><td><code>switching</code></td></tr><tr><td>0x3c</td><td>cwlive</td><td><code>wlive</code> expr, mot, cible</td></tr><tr><td>0x3d</td><td>cunload</td><td><code>unload</code> mot</td></tr><tr><td>0x3e</td><td>cwakeup</td><td><code>wakeup</code> expr</td></tr><tr><td>0x3f</td><td>csleep</td><td><code>sleep</code></td></tr><tr><td>0x40</td><td>clive</td><td><code>live</code> mot, cible</td></tr><tr><td>0x41</td><td>ckill</td><td><code>kill</code> expr</td></tr><tr><td>0x42</td><td>cstop</td><td><code>stop</code></td></tr><tr><td>0x43</td><td>cstopret</td><td><code>stopret</code></td></tr><tr><td>0x44</td><td>cexit</td><td><code>exit</code></td></tr><tr><td>0x45</td><td>cload</td><td><code>load</code> id, "fichier"</td><td>expr</td></tr><tr><td>0x46</td><td>cdefsc</td><td><code>defsc</code> mot, octet, hex"(32 octets)"</td></tr><tr><td>0x47</td><td>cscreen</td><td><code>screen</code> mot</td></tr><tr><td>0x48</td><td>cput</td><td><code>put</code> expr</td></tr><tr><td>0x49</td><td>cputnat</td><td><code>putnat</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x4a</td><td>cerase</td><td><code>erase</code></td></tr><tr><td>0x4b</td><td>cerasen</td><td><code>erasen</code> expr</td></tr><tr><td>0x4c</td><td>cset</td><td><code>set</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x4d</td><td>cmov</td><td><code>mov</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x4e</td><td>copensc</td><td><code>opensc</code> mot</td></tr><tr><td>0x4f</td><td>cclosesc</td><td><code>closesc</code> mot</td></tr><tr><td>0x50</td><td>cerasall</td><td><code>erasall</code></td></tr><tr><td>0x51</td><td>cforme</td><td><code>forme</code> expr</td></tr><tr><td>0x52</td><td>cdelforme</td><td><code>delforme</code></td></tr><tr><td>0x53</td><td>ctstmov</td><td><code>tstmov</code> expr, expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x54</td><td>ctstset</td><td><code>tstset</code></td></tr><tr><td>0x55</td><td>cftstmov</td><td><code>ftstmov</code> expr, expr, expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x56</td><td>cftstset</td><td><code>ftstset</code> expr, expr, expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x57</td><td>csuccent</td><td><code>succent</code> cible</td></tr><tr><td>0x58</td><td>cpredent</td><td><code>predent</code> cible</td></tr><tr><td>0x59</td><td>cnearent</td><td><code>nearent</code> expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x5a</td><td>cneartyp</td><td><code>neartyp</code> expr, mot, cible</td></tr><tr><td>0x5b</td><td>cnearmat</td><td><code>nearmat</code> expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x5c</td><td>cviewent</td><td><code>viewent</code> expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x5d</td><td>cviewtyp</td><td><code>viewtyp</code> expr, expr, mot, cible</td></tr><tr><td>0x5e</td><td>cviewmat</td><td><code>viewmat</code> expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x5f</td><td>corient</td><td><code>orient</code> expr</td></tr><tr><td>0x60</td><td>crstent</td><td><code>rstent</code> cible</td></tr><tr><td>0x61</td><td>csend</td><td><code>send</code> entité, valeur, …</td></tr><tr><td>0x62</td><td>cscanon</td><td><code>scanon</code></td></tr><tr><td>0x63</td><td>cscanoff</td><td><code>scanoff</code></td></tr><tr><td>0x64</td><td>cinteron</td><td><code>interon</code></td></tr><tr><td>0x65</td><td>cinteroff</td><td><code>interoff</code></td></tr><tr><td>0x66</td><td>cscanclr</td><td><code>scanclr</code></td></tr><tr><td>0x67</td><td>callentity</td><td><code>allentity</code></td></tr><tr><td>0x68</td><td>cpalette</td><td><code>palette</code> expr</td></tr><tr><td>0x69</td><td>cdefcolor</td><td><code>defcolor</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x6a</td><td>ctiming</td><td><code>timing</code> expr</td></tr><tr><td>0x6b</td><td>czap</td><td><code>zap</code> expr ×4 (×5 si la durée n'est pas la constante 0)</td></tr><tr><td>0x6c</td><td>cexplode</td><td><code>explode</code> expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x6d</td><td>cding</td><td><code>ding</code> expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x6e</td><td>cnoise</td><td><code>noise</code> expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x6f</td><td>cinitab</td><td><code>initab</code></td></tr><tr><td>0x70</td><td>cfopen</td><td><code>fopen</code> z"fichier", mode</td><td>expr, expr</td></tr><tr><td>0x71</td><td>cfclose</td><td><code>fclose</code></td></tr><tr><td>0x72</td><td>cfcreat</td><td><code>fcreat</code></td></tr><tr><td>0x73</td><td>cfdel</td><td><code>fdel</code></td></tr><tr><td>0x74</td><td>cfreadv</td><td><code>freadv</code> cible</td></tr><tr><td>0x75</td><td>cfwritev</td><td><code>fwritev</code> expr</td></tr><tr><td>0x76</td><td>cfwritei</td><td><code>fwritei</code></td></tr><tr><td>0x77</td><td>cfreadb</td><td><code>freadb</code> &amp;adresse, long</td></tr><tr><td>0x78</td><td>cfwriteb</td><td><code>fwriteb</code> &amp;adresse, long</td></tr><tr><td>0x79</td><td>cplot</td><td><code>plot</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x7a</td><td>cdraw</td><td><code>draw</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x7b</td><td>cbox</td><td><code>box</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x7c</td><td>cboxf</td><td><code>boxf</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x7d</td><td>cink</td><td><code>ink</code> expr</td></tr><tr><td>0x7e</td><td>cpset</td><td><code>pset</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x7f</td><td>cpmove</td><td><code>pmove</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x80</td><td>cpmode</td><td><code>pmode</code> expr</td></tr><tr><td>0x81</td><td>cpicture</td><td><code>picture</code></td></tr><tr><td>0x82</td><td>cxyscroll</td><td><code>xyscroll</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x83</td><td>clinking</td><td><code>linking</code> expr</td></tr><tr><td>0x84</td><td>cmouson</td><td><code>mouson</code></td></tr><tr><td>0x85</td><td>cmousoff</td><td><code>mousoff</code></td></tr><tr><td>0x86</td><td>cmouse</td><td><code>mouse</code> cible, cible, cible</td></tr><tr><td>0x87</td><td>cdefmouse</td><td><code>defmouse</code> expr</td></tr><tr><td>0x88</td><td>csetmouse</td><td><code>setmouse</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0x89</td><td>cdefvect</td><td><code>defvect</code> hex"…"</td></tr><tr><td>0x8a</td><td>csetvect</td><td><code>setvect</code> mot</td></tr><tr><td>0x8b</td><td>cnul2</td><td><code>nul2</code></td></tr><tr><td>0x8c</td><td>capproach</td><td><code>approach</code> expr</td></tr><tr><td>0x8d</td><td>cescape</td><td><code>escape</code> expr</td></tr><tr><td>0x8e</td><td>cvtstmov</td><td><code>vtstmov</code> expr, cible</td></tr><tr><td>0x8f</td><td>cvftstmov</td><td><code>vftstmov</code> expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0x90</td><td>cvmov</td><td><code>vmov</code></td></tr><tr><td>0x91</td><td>cdefworld</td><td><code>defworld</code> mot, hex"(6 octets)"</td></tr><tr><td>0x92</td><td>cworld</td><td><code>world</code> octet, octet</td></tr><tr><td>0x93</td><td>cfindmat</td><td><code>findmat</code></td></tr><tr><td>0x94</td><td>cfindtyp</td><td><code>findtyp</code> mot, cible</td></tr><tr><td>0x95</td><td>cmusic</td><td><code>music</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x96</td><td>cdelmusic</td><td><code>delmusic</code> expr</td></tr><tr><td>0x97</td><td>ccadence</td><td><code>cadence</code> expr</td></tr><tr><td>0x98</td><td>csetvolum</td><td><code>setvolum</code> expr</td></tr><tr><td>0x99</td><td>cxinv</td><td><code>xinv</code></td></tr><tr><td>0x9a</td><td>cxinvon</td><td><code>xinvon</code></td></tr><tr><td>0x9b</td><td>cxinvoff</td><td><code>xinvoff</code></td></tr><tr><td>0x9c</td><td>clistent</td><td><code>listent</code> cible</td></tr><tr><td>0x9d</td><td>csound</td><td><code>sound</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x9e</td><td>cmsound</td><td><code>msound</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0x9f</td><td>credon</td><td><code>redon</code></td></tr><tr><td>0xa0</td><td>credoff</td><td><code>redoff</code></td></tr><tr><td>0xa1</td><td>cdelsound</td><td><code>delsound</code></td></tr><tr><td>0xa2</td><td>cwmov</td><td><code>wmov</code> expr</td></tr><tr><td>0xa3</td><td>cwtstmov</td><td><code>wtstmov</code></td></tr><tr><td>0xa4</td><td>cwftstmov</td><td><code>wftstmov</code></td></tr><tr><td>0xa5</td><td>ctstform</td><td><code>tstform</code> expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0xa6</td><td>cxput</td><td><code>xput</code> expr</td></tr><tr><td>0xa7</td><td>cxputat</td><td><code>xputat</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xa8</td><td>cmput</td><td><code>mput</code> expr</td></tr><tr><td>0xa9</td><td>cmputat</td><td><code>mputat</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xaa</td><td>cmxput</td><td><code>mxput</code> expr</td></tr><tr><td>0xab</td><td>cmxputat</td><td><code>mxputat</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xac</td><td>cmmusic</td><td><code>mmusic</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xad</td><td>cmforme</td><td><code>mforme</code> expr</td></tr><tr><td>0xae</td><td>csettime</td><td><code>settime</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xaf</td><td>cgettime</td><td><code>gettime</code> cible, cible, cible</td></tr><tr><td>0xb0</td><td>cvinput</td><td><code>vinput</code> cible</td></tr><tr><td>0xb1</td><td>csinput</td><td><code>sinput</code> cible</td></tr><tr><td>0xb2</td><td>casleepfar</td><td><code>asleepfar</code> expr</td></tr><tr><td>0xb3</td><td>casleepon</td><td><code>asleepon</code></td></tr><tr><td>0xb4</td><td>casleepoff</td><td><code>asleepoff</code></td></tr><tr><td>0xb5</td><td>crunfilm</td><td><code>runfilm</code> expr, cible, cible</td></tr><tr><td>0xb6</td><td>cvpicprint</td><td><code>vpicprint</code> expr</td></tr><tr><td>0xb7</td><td>cspicprint</td><td><code>spicprint</code> expr</td></tr><tr><td>0xb8</td><td>cvputprint</td><td><code>vputprint</code> expr</td></tr><tr><td>0xb9</td><td>csputprint</td><td><code>sputprint</code> expr</td></tr><tr><td>0xba</td><td>cfont</td><td><code>font</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xbb</td><td>cpaper</td><td><code>paper</code> expr</td></tr><tr><td>0xbc</td><td>ctoblack</td><td><code>toblack</code> expr</td></tr><tr><td>0xbd</td><td>cmovcolor</td><td><code>movcolor</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xbe</td><td>ctopalet</td><td><code>topalet</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xbf</td><td>cnumput</td><td><code>numput</code> expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xc0</td><td>cscheart</td><td><code>scheart</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xc1</td><td>cscpos</td><td><code>scpos</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xc2</td><td>cscsize</td><td><code>scsize</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xc3</td><td>cschoriz</td><td><code>schoriz</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xc4</td><td>cscvertic</td><td><code>scvertic</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xc5</td><td>cscreduce</td><td><code>screduce</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xc6</td><td>cscscale</td><td><code>scscale</code> expr</td></tr><tr><td>0xc7</td><td>creducing</td><td><code>reducing</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xc8</td><td>cscmap</td><td><code>scmap</code> expr, &amp;adresse</td></tr><tr><td>0xc9</td><td>cscdump</td><td><code>scdump</code></td></tr><tr><td>0xca</td><td>cfindcla</td><td><code>findcla</code> expr, cible</td></tr><tr><td>0xcb</td><td>cnearcla</td><td><code>nearcla</code></td></tr><tr><td>0xcc</td><td>cviewcla</td><td><code>viewcla</code></td></tr><tr><td>0xcd</td><td>cinstru</td><td><code>instru</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xce</td><td>cminstru</td><td><code>minstru</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xcf</td><td>cordspr</td><td><code>ordspr</code> expr</td></tr><tr><td>0xd0</td><td>calign</td><td><code>align</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xd1</td><td>cbackstar</td><td><code>backstar</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xd2</td><td>cstarring</td><td><code>starring</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xd3</td><td>cengine</td><td><code>engine</code></td></tr><tr><td>0xd4</td><td>cautobase</td><td><code>autobase</code></td></tr><tr><td>0xd5</td><td>cquality</td><td><code>quality</code> expr</td></tr><tr><td>0xd6</td><td>chsprite</td><td><code>hsprite</code> expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xd7</td><td>cselpalet</td><td><code>selpalet</code> expr</td></tr><tr><td>0xd8</td><td>clinepalet</td><td><code>linepalet</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xd9</td><td>cautomode</td><td><code>automode</code></td></tr><tr><td>0xda</td><td>cautofile</td><td><code>autofile</code> expr</td></tr><tr><td>0xdb</td><td>ccancel</td><td><code>cancel</code></td></tr><tr><td>0xdc</td><td>ccancall</td><td><code>cancall</code></td></tr><tr><td>0xdd</td><td>ccancen</td><td><code>cancen</code> expr</td></tr><tr><td>0xde</td><td>cblast</td><td><code>blast</code> expr</td></tr><tr><td>0xdf</td><td>cscback</td><td><code>scback</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xe0</td><td>cscrolpage</td><td><code>scrolpage</code> expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xe1</td><td>cmatent</td><td><code>matent</code> cible</td></tr><tr><td>0xe2</td><td>cshrink</td><td><code>shrink</code> expr, expr</td></tr><tr><td>0xe3</td><td>cdefmap</td><td><code>defmap</code> &amp;adresse, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xe4</td><td>csetmap</td><td><code>setmap</code> &amp;adresse, expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xe5</td><td>cputmap</td><td><code>putmap</code> &amp;adresse, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xe6</td><td>csavepal</td><td><code>savepal</code> expr</td></tr><tr><td>0xe7</td><td>csczoom</td><td><code>sczoom</code></td></tr><tr><td>0xe8</td><td>ctexmap</td><td><code>texmap</code> &amp;adresse, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xe9</td><td>calloctab</td><td><code>alloctab</code> &amp;adresse</td></tr><tr><td>0xea</td><td>cfreetab</td><td><code>freetab</code> &amp;adresse</td></tr><tr><td>0xeb</td><td>cscantab</td><td><code>scantab</code></td></tr><tr><td>0xec</td><td>cneartab</td><td><code>neartab</code></td></tr><tr><td>0xed</td><td>cscsun</td><td><code>scsun</code></td></tr><tr><td>0xee</td><td>cdarkpal</td><td><code>darkpal</code> expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xef</td><td>cscdark</td><td><code>scdark</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xf0</td><td>caset</td><td><code>aset</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xf1</td><td>camov</td><td><code>amov</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xf2</td><td>cscaset</td><td><code>scaset</code></td></tr><tr><td>0xf3</td><td>cscamov</td><td><code>scamov</code></td></tr><tr><td>0xf4</td><td>cscfollow</td><td><code>scfollow</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xf5</td><td>cscview</td><td><code>scview</code> expr, expr, expr, expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xf6</td><td>cfilm</td><td><code>film</code> expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0xf7</td><td>cwalkmap</td><td><code>walkmap</code> &amp;adresse, expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0xf8</td><td>catstmap</td><td><code>atstmap</code> &amp;adresse, expr, expr, expr, cible</td></tr><tr><td>0xf9</td><td>cavtstmov</td><td><code>avtstmov</code> expr, cible</td></tr><tr><td>0xfa</td><td>cavmov</td><td><code>avmov</code></td></tr><tr><td>0xfb</td><td>caim</td><td><code>aim</code> expr, expr, expr, expr, cible, cible, cible</td></tr><tr><td>0xfc</td><td>cpointpix</td><td><code>pointpix</code> expr, expr, cible, cible, cible, cible, cible, cible</td></tr><tr><td>0xfd</td><td>cchartmap</td><td><code>chartmap</code> &amp;adresse, mode, (&amp;adresse si mode = 0 ou 1</td><td>expr)</td></tr><tr><td>0xfe</td><td>cscsky</td><td><code>scsky</code> expr, expr, expr</td></tr><tr><td>0xff</td><td>czoom</td><td><code>zoom</code> expr, expr</td></tr></tbody></table></div><h3 id="echappements-cesc1-un-octet">Échappements (<code>cesc1</code> + un octet)</h3><div class="table"><table><thead><tr><th>Échappement</th><th>Instruction</th><th>Opérandes</th></tr></thead><tbody><tr><td>0x01 0x00</td><td>cnul</td><td><code>esc1 nul</code></td></tr><tr><td>0x01 0x01</td><td>csoundon</td><td><code>soundon</code></td></tr><tr><td>0x01 0x02</td><td>csoundoff</td><td><code>soundoff</code></td></tr><tr><td>0x01 0x03</td><td>cmusicon</td><td><code>musicon</code></td></tr><tr><td>0x01 0x04</td><td>cmusicoff</td><td><code>musicoff</code></td></tr><tr><td>0x01 0x05</td><td>cdelfilm</td><td><code>delfilm</code></td></tr><tr><td>0x01 0x06</td><td>copenfilm</td><td><code>openfilm</code> expr, expr, expr, expr, cible</td></tr></tbody></table></div><h3 id="elements-d-expression-opernames">Éléments d'expression (opernames)</h3><p>Les cibles d'affectation (<code>storenames</code>, <code>addnames</code>) suivent la même table avec <code>s…</code> / <code>a…</code> au lieu de <code>o…</code>.</p><div class="table"><table><thead><tr><th>Code</th><th>Élément</th><th>Écriture</th></tr></thead><tbody><tr><td>0x00</td><td>oimmb</td><td>nombre de -128 à 127</td></tr><tr><td>0x02</td><td>oimmw</td><td>nombre de -32768 à 32767</td></tr><tr><td>0x04</td><td>oimmp</td><td>"texte"</td></tr><tr><td>0x06</td><td>olocb</td><td><code>vb[offset]</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x08</td><td>olocw</td><td><code>vw[offset]</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x0a</td><td>olocp</td><td><code>vs[offset]</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x0c</td><td>oloctp</td><td><code>ts[offset](index…)</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x0e</td><td>oloctc</td><td><code>tb[offset](index…)</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x10</td><td>olocti</td><td><code>tw[offset](index…)</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x12</td><td>odirb</td><td><code>vb[offset]</code> (offset 0 à 255)</td></tr><tr><td>0x14</td><td>odirw</td><td><code>vw[offset]</code> (offset 0 à 255)</td></tr><tr><td>0x16</td><td>odirp</td><td><code>vs[offset]</code> (offset 0 à 255)</td></tr><tr><td>0x18</td><td>odirtp</td><td><code>ts[offset](index…)</code> (offset 0 à 255)</td></tr><tr><td>0x1a</td><td>odirtc</td><td><code>tb[offset](index…)</code> (offset 0 à 255)</td></tr><tr><td>0x1c</td><td>odirti</td><td><code>tw[offset](index…)</code> (offset 0 à 255)</td></tr><tr><td>0x1e</td><td>omainb</td><td><code>mb[offset]</code></td></tr><tr><td>0x20</td><td>omainw</td><td><code>mw[offset]</code></td></tr><tr><td>0x22</td><td>omainp</td><td><code>ms[offset]</code></td></tr><tr><td>0x24</td><td>omaintp</td><td><code>mts[offset](index…)</code></td></tr><tr><td>0x26</td><td>omaintc</td><td><code>mtb[offset](index…)</code></td></tr><tr><td>0x28</td><td>omainti</td><td><code>mtw[offset](index…)</code></td></tr><tr><td>0x2a</td><td>ohimb</td><td><code>hb[var, offset]</code></td></tr><tr><td>0x2c</td><td>ohimw</td><td><code>hw[var, offset]</code></td></tr><tr><td>0x2e</td><td>ohimp</td><td><code>hs[var, offset]</code></td></tr><tr><td>0x30</td><td>ohimtp</td><td><code>himtp(…)</code></td></tr><tr><td>0x32</td><td>ohimtc</td><td><code>himtc(…)</code></td></tr><tr><td>0x34</td><td>ohimti</td><td><code>himti(…)</code></td></tr><tr><td>0x36</td><td>opile</td><td><code>pile(…)</code></td></tr><tr><td>0x38</td><td>oeval</td><td>( … )</td></tr><tr><td>0x3a</td><td>ofin</td><td><code>fin(…)</code></td></tr><tr><td>0x3c</td><td>oimml</td><td>autre nombre</td></tr><tr><td>0x3e</td><td>olocto</td><td><code>to[offset](index…)</code> (autres offsets)</td></tr><tr><td>0x40</td><td>opushacc</td><td><code>push(…)</code></td></tr><tr><td>0x42</td><td>oand</td><td>a <code>&amp;</code> b</td></tr><tr><td>0x44</td><td>oor</td><td>a `</td><td>` b</td></tr><tr><td>0x46</td><td>oxor</td><td>a <code>^</code> b</td></tr><tr><td>0x48</td><td>oeqv</td><td>a <code>eqv</code> b</td></tr><tr><td>0x4a</td><td>oegal</td><td>a <code>==</code> b</td></tr><tr><td>0x4c</td><td>odiff</td><td>a <code>!=</code> b</td></tr><tr><td>0x4e</td><td>oinfeg</td><td>a <code>&lt;=</code> b</td></tr><tr><td>0x50</td><td>osupeg</td><td>a <code>&gt;=</code> b</td></tr><tr><td>0x52</td><td>oinf</td><td>a <code>&lt;</code> b</td></tr><tr><td>0x54</td><td>osup</td><td>a <code>&gt;</code> b</td></tr><tr><td>0x56</td><td>oadd</td><td>a <code>+</code> b</td></tr><tr><td>0x58</td><td>osub</td><td>a <code>-</code> b</td></tr><tr><td>0x5a</td><td>omod</td><td>a <code>%</code> b</td></tr><tr><td>0x5c</td><td>odiv</td><td>a <code>/</code> b</td></tr><tr><td>0x5e</td><td>omul</td><td>a <code>*</code> b</td></tr><tr><td>0x60</td><td>oneg</td><td><code>neg(…)</code></td></tr><tr><td>0x62</td><td>oabs</td><td><code>abs(…)</code></td></tr><tr><td>0x64</td><td>ornd</td><td><code>rnd(…)</code></td></tr><tr><td>0x66</td><td>osgn</td><td><code>sgn(…)</code></td></tr><tr><td>0x68</td><td>onot</td><td><code>not(…)</code></td></tr><tr><td>0x6a</td><td>oinkey</td><td><code>inkey(…)</code></td></tr><tr><td>0x6c</td><td>okeyon</td><td><code>keyon(…)</code></td></tr><tr><td>0x6e</td><td>ojoy</td><td><code>joy(…)</code></td></tr><tr><td>0x70</td><td>oprnd</td><td><code>prnd(…)</code></td></tr><tr><td>0x72</td><td>oscan</td><td><code>scan(…)</code></td></tr><tr><td>0x74</td><td>oshiftkey</td><td><code>shiftkey(…)</code></td></tr><tr><td>0x76</td><td>ofree</td><td><code>free(…)</code></td></tr><tr><td>0x78</td><td>omodel</td><td><code>model(…)</code></td></tr><tr><td>0x7a</td><td>ogetkey</td><td><code>getkey(…)</code></td></tr><tr><td>0x7c</td><td>oleft</td><td><code>left(…)</code></td></tr><tr><td>0x7e</td><td>oright</td><td><code>right(…)</code></td></tr><tr><td>0x80</td><td>omid</td><td><code>mid(…)</code></td></tr><tr><td>0x82</td><td>olen</td><td><code>len(…)</code></td></tr><tr><td>0x84</td><td>oasc</td><td><code>asc(…)</code></td></tr><tr><td>0x86</td><td>ostr</td><td><code>str(…)</code></td></tr><tr><td>0x88</td><td>osadd</td><td>a <code>$+</code> b</td></tr><tr><td>0x8a</td><td>osequal</td><td>a <code>$==</code> b</td></tr><tr><td>0x8c</td><td>osdiff</td><td>a <code>$!=</code> b</td></tr><tr><td>0x8e</td><td>osinfeg</td><td>a <code>$&lt;=</code> b</td></tr><tr><td>0x90</td><td>ossupeg</td><td>a <code>$&gt;=</code> b</td></tr><tr><td>0x92</td><td>osinf</td><td>a <code>$&lt;</code> b</td></tr><tr><td>0x94</td><td>ossup</td><td>a <code>$&gt;</code> b</td></tr><tr><td>0x96</td><td>ospushacc</td><td><code>spush(…)</code></td></tr><tr><td>0x98</td><td>ospile</td><td><code>spile(…)</code></td></tr><tr><td>0x9a</td><td>oval</td><td><code>val(…)</code></td></tr><tr><td>0x9c</td><td>oexistf</td><td><code>existf(…)</code></td></tr><tr><td>0x9e</td><td>ochr</td><td><code>chr(…)</code></td></tr><tr><td>0xa0</td><td>ochange</td><td><code>change(…)</code></td></tr><tr><td>0xa2</td><td>ocountry</td><td><code>country(…)</code></td></tr><tr><td>0xa4</td><td>omip</td><td><code>mip(…)</code></td></tr><tr><td>0xa6</td><td>ojoykey</td><td><code>joykey(…)</code></td></tr><tr><td>0xa8</td><td>oconfig</td><td><code>config(…)</code></td></tr><tr><td>0xaa</td><td>ogettext</td><td><code>gettext(…)</code></td></tr><tr><td>0xac</td><td>oips</td><td><code>ips(…)</code></td></tr></tbody></table></div><p><a class="play" href="../play/">▶ Jouer</a></p></div><footer>ALIS en PHP — <a href="https://jumphp.net">JumPHP</a></footer></body></html>